فرش ماشینی روی دستگاه بافته می‌شود. اما وقتی از دستگاه پایین می‌آید، هنوز آمادهٔ فروش نیست. در مجموعه‌های منتخب فرشینه، هر فرش پس از بافت هشت مرحلهٔ تکمیل را با دست طی می‌کند.

این تکمیل، فرش را «دستباف» نمی‌کند. عبارت درست این است: ماشینی بافته‌شده، با تکمیل دستی.

هشت مرحله به ترتیب

  1. شست‌وشوی حرفه‌ای اول
  2. شست‌وشوی حرفه‌ای دوم
  3. پرداخت سطحی اول
  4. پرداخت سطحی دوم
  5. زیگزاگ و لبه‌دوزی دستی
  6. نصب و تکمیل دستی ریشه‌ها
  7. دوگره‌زنی دستی
  8. بازبینی و کنترل کیفیت نهایی دستی

شست‌وشو: دو بار، نه یک بار

فرش دو بار شسته می‌شود. شست‌وشو پرز را تمیز می‌کند و فرش را برای مرحلهٔ پرداخت آماده می‌کند.

پرداخت سطحی: دو مرحله

پس از شست‌وشو، سطح فرش در دو مرحله پرداخت می‌شود. پرداخت، سطح پرز را یکدست‌تر می‌کند.

لبه و ریشه: کار دست

  • زیگزاگ و لبه‌دوزی دستی: کنارهٔ فرش با دست دوخته و محکم می‌شود.
  • نصب و تکمیل دستی ریشه‌ها: ریشه‌ها با دست نصب و مرتب می‌شوند.
  • دوگره‌زنی دستی: ریشه‌ها با دو گره بسته می‌شوند.

ریشه‌پردازی دستی، قدم‌به‌قدم

در این مرحله فقط ریشه‌ها با دست تکمیل می‌شوند. خود فرش همچنان ماشینی است.

1. آماده‌سازی لبه

ریشهٔ اولیهٔ ماشینی کوتاه می‌شود و لبه برای ساختار جدید آماده می‌شود.

قدم ۱: آماده‌سازی لبه
قدم ۱: آماده‌سازی لبه

2. چسب‌زنی لبه

چسب در امتداد لبه زده می‌شود و لبه با دست فشرده می‌شود.

قدم ۲: چسب‌زنی لبه
قدم ۲: چسب‌زنی لبه

3. نصب ساختار تقویتی

دو رشتهٔ تابیدهٔ تقویتی روی لبه قرار می‌گیرد و تثبیت می‌شود.

قدم ۳: نصب ساختار تقویتی
قدم ۳: نصب ساختار تقویتی

4. اتصال ریشه

نخ‌های ریشه به‌تدریج و به شکل حلقه‌های تکرارشونده در امتداد لبه اضافه می‌شوند.

قدم ۴: اتصال ریشه
قدم ۴: اتصال ریشه

5. گره‌زدن و تثبیت

دسته‌های ریشه با دست روی لبه محکم می‌شوند تا اتصال در سراسر عرض یکنواخت بماند.

قدم ۵: گره‌زدن و تثبیت
قدم ۵: گره‌زدن و تثبیت

6. برش ریشه

حلقه‌ها با قیچی باز می‌شوند تا رشته‌های آزاد ریشه شکل بگیرند.

قدم ۶: برش ریشه
قدم ۶: برش ریشه

7. تنظیم و پرداخت نهایی

ریشه‌ها صاف، مرتب و بررسی می‌شوند تا لبهٔ نهایی تمیز و یکنواخت باشد.

قدم ۷: تنظیم و پرداخت نهایی
قدم ۷: تنظیم و پرداخت نهایی

نتیجه، لبه‌ای مرتب‌تر و سنتی‌تر است، بدون آنکه فرش از ماشینی بودن خارج شود.

لبهٔ پرداخت‌شده
لبهٔ پرداخت‌شده

بازبینی نهایی

در آخر، هر فرش با دست بازبینی می‌شود و پس از کنترل کیفیت آماده می‌شود.

کدام مجموعه‌ها این تکمیل را دارند؟

ابریشم‌گونه:

  • KHATEREH 1600
  • KHATEREH 1600 – Quranic / Ayat
  • KHALEGHI 1500
  • NEGIN HARIR 1500
  • NEGIN HARIR 1500 – تابلو و سجاده

پشم و ابریشم:

  • PERSIA (17 Color / H16)
  • HERITAGE 1200

برای سایر مجموعه‌ها، نوع تکمیل را هنگام استعلام بپرسید.

چرا برای خریدار مهم است؟

دو فرش با شانه و جنس یکسان ممکن است در تکمیل با هم فرق داشته باشند. هنگام مقایسه، شانه و جنس نخ را کنار نوع تکمیل ببینید و هر سه را مکتوب بپرسید. مطالعهٔ بیشتر: مقالهٔ «شانه و تراکم».

پرسش‌های متداول

آیا فرش با تکمیل دستی، فرش دستباف است؟

نه. بافت با ماشین انجام می‌شود. فقط مراحل تکمیل پس از بافت با دست انجام می‌شود.

همهٔ فرش‌های فرشینه این هشت مرحله را دارند؟

نه. فهرست مجموعه‌هایی که این تکمیل را دارند در همین صفحه آمده است. برای بقیه، هنگام استعلام بپرسید.

منابع

  1. اظهار مستقیم مجید آرمان‌پور (نام و ترتیب مراحل: 2026-11-09؛ فهرست مجموعه‌ها: 2026-11-10، ثبت‌شده در ستون Finishing در Code Map؛ قدم‌های ریشه‌پردازی: کاروسل آموزشی او، 2026-11-11).